Το εμπόδιο των αγκυλώσεων

Η αγκύλωση, είναι ένα φαινόμενο που συναντάται συχνότερα σε ομάδες ανθρώπων με έντονο το ιδεολογικό συναίσθημα. Είναι από τις κύριες αιτίες που καθιστούν τον άνθρωπο ανίκανο να προσαρμοστεί στις σύγχρονες συνθήκες κι εξελίξεις.

Όταν ασπάζεσαι μία ιδεολογία, μελετάς τους κυριότερους θεμελιωτές της και την ιστορία της. Αυτό έχει δύο αποτελέσματα: Την εξέλιξη ή την προσαρμογή της ιδεολογίας στα σύγχρονα δεδομένα και στις σύγχρονες ανάγκες ή την εμμονή σε ξεπερασμένες πρακτικές και γεγονότα που δεν μπορούν να έχουν κανένα όφελος την δεδομένη εποχή. Επειδή στο παρελθόν αυτές οι πρακτικές ήταν αποτελεσματικές, δεν σημαίνει ότι θα είναι και στο μέλλον. Αυτή είναι η πραγματικότητα.

Με παντελή έλλειψη ρεαλισμού και κριτικής σκέψης, οι περισσότεροι ιδεολόγοι, αν και ρομαντικοί, είναι απλοί μιμητές του παλαιού. Πιστεύουν σε ιδέες, αλλά δεν παράγουν ιδέες. Ούτε καν τις εξελίσσουν. Οι θεμελιωτές όλων των μεγάλων ιδεολογιών, στην εποχή τους ήταν επαναστατικοί, γιατί αν και διαμόρφωσαν την ιδεολογία τους βασισμένοι σε αρχαίες φιλοσοφικές πεποιθήσεις, φρόντισαν να τις προσαρμόσουν στα δεδομένα της εποχή τους.

Επί παραδείγματι, είναι επιεικώς απαράδεκτο να πιστεύει κανείς ότι ο κομμουνισμός θα φέρει επαναστατικές αλλαγές στο κράτος, με πρακτικές που εφαρμόζονταν επί έναν αιώνα απαράλλακτες και όπως όλοι ξέρουμε, οδήγησαν όλες τις κομμουνιστικές χώρες στην ολοκληρωτική κατάρρευση. Η Σοβιετική Ένωση είναι από τις ελάχιστες αυτοκρατορίες που διαλύθηκε μόνη της. Αντί λοιπόν οι μεταγενέστεροι θεωρητικοί του κομμουνισμού να προσπαθήσουν να εξελίξουν την ιδεολογία, να προβληματιστούν, να τη διορθώσουν διατηρώντας παράλληλα το κεντρικό πυρήνα της, επέλεξαν να παραμείνουν στα ίδια. Επικράτησε η ιδεολογική αγκύλωση και πλέον έχουν καταντήσει πιο σάπιοι κι από τον Λένιν στο μαυσωλείο του.

Όσο για τις αριστερές “ριζοσπαστικές” πρωτοβουλίες, αυτές έχουν ομιχλώδες ιδεολογικό υπόβαθρο κι έχουν υιοθετήσει μία αντεθνική ρητορεία σε βαθμό που ακόμη και οι εχθροί μας τρίβουν τα μάτια τους. Αυτές οι “ριζοσπαστικές” παρατάξεις έχουν αγκυλώσεις που άπτονται με τα εθνικά ζητήματα. Δυστυχώς, η “σύγχρονη” αριστερά προσκολλημένη κι αυτή στην αιώνια εχθρότητα μεταξύ εθνικοφρόνων και κομμουνιστών, έχει παρεξηγήσει κάποια πράγματα. Έχουν μετατραπεί σε εχθροί του ίδιου του έθνους, τυφλωμένοι και αγκυλωμένοι από την μακροχρόνια αντιπαράθεσή τους με τους εθνικόφρονες. Είναι ακόμη πιο παράλογη η αγκύλωσή της, γιατί παρατηρούμε ότι στρέφεται ενάντια μόνο στον εγχώριο εθνικισμό. Αριστερό ριζοσπαστικό κόμμα που κατέλαβε δεύτερη θέση στις Εθνικές Εκλογές του 2012, ενώ εχθρεύεται όπως υποστηρίζει τον εθνικισμό, παράλληλα αναγνώρισε εγγράφως την εθνικιστική Τουρκική Ένωση Ξάνθης, στης οποίας τα γραφεία δεσπόζουν ο Κεμάλ Ατατούρκ, αφίσες του “ένδοξου” τουρκικού στρατού και θεωρεί αναφαίρετο δικαίωμα του κράτους των Σκοπίων να ονομάζεται Μακεδονία, προσβάλλοντας την ιστορία των Ελλήνων, θέτοντας σε κίνδυνο τα εθνικά συμφέροντα της Ελλάδος και παραβλέποντας εντελώς το γεγονός ότι η κυβέρνηση των Σκοπίων έχει εθνικιστική ρητορεία και επεκτατικούς στόχους (έχουν επίσημους χάρτες όπου η Μακεδονία είναι ενωμένη με τα Σκόπια). Αν λοιπόν, αυτός ο παραλογισμός δεν οφείλεται σε ιδεολογικές αγκυλώσεις, τότε θα πρέπει να προβληματιστούμε περισσότερο για τον ρόλο των “ριζοσπαστικών” αριστερών παρατάξεων.

Εθνικιστικές αγκυλώσεις

Ο εθνικισμός, ως ιδεολογία περιέχει αρκετές αγκυλώσεις. Ενώ το σύνολο των θέσεών του θα μπορούσε να αποβεί ωφέλιμο για το έθνος και την κοινωνία, δυστυχώς είναι προσκολλημένος σε εντελώς ξεπερασμένες και ακραίες πρακτικές που στην εποχή μας, το ενδεχόμενο εφαρμογής τους θα σήμαινε την διεθνή απομόνωση (βλ. ολοκληρωτική κομμουνιστική Β. Κορέα). Οι περισσότεροι εκφραστές του εθνικισμού έχουν ταυτίσει την ιδεολογία τους με τα ολοκληρωτικά καθεστώτα. Είναι αντίθετοι σε οποιαδήποτε μορφή δημοκρατίας και προσκολλημένοι σε τακτικές κάθετης επιβολής της πολιτικής τους και των ιδεών τους. Όμως, ο κόσμος δεν έχει καμία σχέση με τον κόσμο των αρχών του 20ου αιώνα. Γι’ αυτό τον λόγο, πολλοί άνθρωποι ενώ μεν συμφωνούν με τις θέσεις των εθνικιστών, διαφωνούν δε κάθετα με τον τρόπο που θέλουν να τις εφαρμόσουν. Κατά συνέπεια, οι εθνικιστές αγκυλωμένοι κι αυτοί στο παρελθόν της ιδεολογίας τους, δεν μπορούν να προσαρμόσουν τις θέσεις τους στα σύγχρονα δεδομένα.

Είναι κοινό το γεγονός ότι οι αγκυλώσεις υπάρχουν σε όλους τους πρεσβευτές των μεγάλων και ιστορικών ιδεολογιών. Όποιος προσπαθήσει να τις εξελίξει χαρακτηρίζεται ως απατεώνας, προδότης, αλλοιωτής των αξιών της ιδεολογίας, ενώ οι κήρυκες των απολιθωμένων λόγων και απόψεων είναι οι νέοι “επαναστατικοί” ηγέτες που θα οδηγήσουν τον κόσμο προς την νέα εποχή και προς νέες δόξες!

Αδυνατούν να καταλάβουν ότι το παρελθόν είναι αντικείμενο μελέτης, το οποίο θα μας βοηθήσει να πορευτούμε στο μέλλον. Δεν είναι προϊόν απόλυτης αντιγραφής. Όλοι έχουμε χρέος να γνωρίζουμε το παρελθόν μας, του γένους μας αλλά και της ανθρωπότητας, όμως έχουμε παράλληλα το καθήκον να εξελιχτούμε.

 πηγή: Δίκτυο Ιδεών & Αναλύσεων

Advertisements